4 września 2026 w Górnośląskim Centrum Zdrowia Dziecka w Katowicach neurochirurdzy przeprowadzili pierwszą w południowej Polsce operację usunięcia guza mózgu metodą LITT (Laser Interstitial Thermal Therapy). Zabieg dotyczył 10‑letniego chłopca, u którego rozpoznano zmianę położoną głęboko w obrębie lewego konara mózgu. Zastosowanie techniki LITT miało na celu ograniczenie uszkodzenia zdrowej tkanki nerwowej, które wiązałoby się z klasycznym otwarciem czaszki. Po zabiegu pacjent nie wykazał nowych ubytków neurologicznych i kilka dni później samodzielnie opuścił szpital.
Czym jest metoda LITT?
Metoda LITT polega na wprowadzeniu przez niewielkie otwory w czaszce cienkiego aplikatora laserowego bezpośrednio do zmiany nowotworowej. Procedurę poprzedza precyzyjne planowanie stereotaktyczne, aby ustalić trajektorię wkłucia i chronić istotne struktury mózgu. W trakcie zabiegu wykorzystuje się rezonans magnetyczny do monitorowania temperatury tkanek i precyzyjnego określania obszaru ablacji. Energia lasera kontrolowanie podgrzewa tkankę guza, co prowadzi do jej zniszczenia przy minimalnym wpływie na otoczenie.
Jak przebiegała operacja w Katowicach?
Zabieg przeprowadzono na Oddziale Neurochirurgii kierowanym przez prof. Marka Manderę. Przy stole operacyjnym znajdowali się dr Ryszard Sordyl i dr Monika Putz, za znieczulenie odpowiadała dr Maria Damps wraz z pielęgniarką Olimpią Karczewską. Kluczowe obrazowanie zapewniała dr Magdalena Machnikowska‑Sokołowska wraz z technikiem elektroradiologii mgr Mirosławem Bandoń. Cała procedura wymagała koordynacji kilkunastoosobowego zespołu i bezpiecznego przetransportowania uśpionego pacjenta z bloku operacyjnego do pracowni rezonansu magnetycznego, gdzie prowadzono etap ablacji.
Co zmienia udrożnienie programu LITT w regionie?
Uruchomienie programu LITT w GCZD stało się możliwe dzięki wsparciu finansowemu Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, która sfinansowała zakup specjalistycznego sprzętu i materiałów zużywalnych. Dotychczas podobne zabiegi u dzieci w Polsce wykonywano tylko w ośrodkach w Warszawie i Szczecinie, dlatego uruchomienie procedury w Katowicach rozszerza dostęp do małoinwazyjnych technik neurochirurgicznych na południu kraju. Szpital planuje budowę nowego bloku operacyjnego wyposażonego w rezonans śródoperacyjny, co pozwoli przeprowadzać całe procedury w jednym pomieszczeniu i wyeliminuje konieczność przemieszczania znieczulonego pacjenta między oddziałami.
Zabieg wykonano w Oddziale Neurochirurgii GCZD; jego powodzenie oraz szybki powrót pacjenta do samodzielnego poruszania się potwierdziły zastosowanie tej techniki w przypadku głęboko położonych zmian mózgowych.
