Kuratorium Oświaty w Katowicach podało, że z dniem 31 sierpnia zostanie zlikwidowanych 17 szkół, a decyzje dotyczące likwidacji 15 przedszkoli mają zależeć od ostatecznych uchwał rad gmin do końca sierpnia. Wśród szkół zaplanowanych do zamknięcia znajdują się placówki, w których nie ma już uczniów, a w jednym przypadku szkoła podstawowa ma zostać przekształcona w szkołę filialną. Kurator Aleksandra Dyla wskazała, że pełne dane o brakach kadrowych będą znane po rozpoczęciu nowego roku szkolnego.
Dlaczego samorządy zgłaszają likwidacje?
Samorządy podają jako główne przyczyny brak naboru do klas pierwszych, malejącą liczbę dzieci oraz rosnące koszty utrzymania pustych budynków. Kuratorium wyjaśnia, że w wielu przypadkach chodzi o porządkowanie sieci szkolnej — zamykanie oddziałów zamiejscowych lub placówek, które od lat nie prowadziły naboru. Decyzje dotyczą przede wszystkim przedszkoli i szkół podstawowych, gdzie odczuwalny jest wpływ niżu demograficznego.
W niektórych sprawach kuratorium wydało opinie negatywne, które uniemożliwiły przeprowadzenie likwidacji z dniem 31 sierpnia; dotyczą one zarówno likwidacji, jak i przekształceń. Część organów prowadzących odwołuje się od decyzji kuratora do Ministerstwa Edukacji Narodowej, a niektóre sprawy wciąż są w toku.
Jak wygląda sytuacja kadrowa nauczycieli?
Kuratorium w Katowicach nie dysponuje dokładnymi statystykami braków według specjalności, ponieważ sprawy kadrowe należą do zadań jednostek samorządowych. Na stronie kuratorium widocznych jest ponad 1000 ofert pracy zgłaszanych przez dyrektorów, a organizacje związkowe informują o jeszcze większych potrzebach — Oświatowa "Solidarność" wskazała na około 1700 poszukiwanych pracowników. Śląskie kuratorium przyznało też 136 zgód na zatrudnienie osób bez wymaganych kwalifikacji oraz 33 zgody dla prowadzących zajęcia.
Jakie zmiany prawne i organizacyjne mają znaczenie?
W skali kraju kuratoria zgłosiły setki wniosków o zamiarze likwidacji szkół i przedszkoli, a część samorządów korzysta z procedur przekształceń sieci szkolnej. Projekt nowelizacji Prawa oświatowego, mający dać samorządom dodatkowe narzędzia — m.in. tworzenie filii szkół i obowiązek publikacji analiz w Biuletynie Informacji Publicznej na 6 miesięcy przed likwidacją — został przyjęty przez parlament i oczekuje na decyzję prezydenta. Zmiany mają utrudnić szybkie zamykanie placówek i wymusić szczegółowe uzasadnienia decyzji.
Kuratorium podkreśla, że na początku roku szkolnego występują cykliczne problemy organizacyjne związane z obsadą etatów i godzin; pełna skala braków kadrowych w województwie będzie widoczna dopiero po spływie aneksów organizacyjnych. W województwie śląskim we wrześniu uczyć się będzie 538918 uczniów.
